SUY NIỆM LỜI CHÚA -CÁC NGÀY TẾT

Suy niệm:

Ngày Tết báo hiệu một năm cũ đã qua và một năm mới đang đến.

Chúng ta cần nhìn lại một năm qua với cái nhìn của Chúa

để thấy tất cả là hồng ân,

kể cả những gì người đời coi là xui xẻo, bất hạnh.

Chúa đã cho chúng ta sống thêm một thời gian, thêm một năm trên đời.

Chúng ta nhận ra thời gian một ngày nhờ mặt trời mọc lên rồi lặn xuống.

Nhà nông nhận ra thời gian một tháng nhờ mặt trăng tròn rồi lại khuyết.

Tạ ơn Chúa vì hai nguồn sáng quý báu như vậy trên bầu trời.

Thời gian theo Kitô giáo không đi theo đường xoắn ốc, nhưng theo đường thẳng.

Thời điểm nào cũng là duy nhất, đi rồi không trở lại, nên rất đáng quý.

Con Thiên Chúa làm người đã đằm mình trong dòng thời gian như ta.

Nhờ Ngài, dòng thời gian này sẽ đưa ta vào vĩnh cửu của Thiên Chúa.

 

Ngày Tết người ta thường hay chúc nhau.

Chúc sức khỏe, chúc làm ăn phát đạt, chúc mọi sự như ý…

Chúng ta có thể học được một cách chúc rất đẹp trong sách Dân Số (6, 22-27).

Đức Chúa chỉ dạy cho ông Môsê

để ông này chỉ lại cho ông tư tế Aaron biết cách chúc lành cho dân.

Có ba lời chúc, mỗi lời đều bắt đầu bằng chủ từ là Đức Chúa:

“Nguyện Đức Chúa chúc lành và gìn giữ anh em.

Nguyện Đức Chúa tươi nét mặt nhìn đến anh em và dủ lòng thương anh em.

Nguyện Đức Chúa ghé mắt nhìn anh em và ban bình an cho anh em.”

Ơn bình an là ơn bao gồm mọi ơn về sức khỏe, sống lâu, an ninh, thịnh vượng…

Rốt cuộc chính Đức Chúa mới là Đấng chúc lành cho dân Ítraen (c. 27).

Chính Đức Chúa đóng ấn Danh của Ngài trên họ để bảo trợ họ.

Và hôm nay chính Ngài cũng ban muôn ơn cho ta nhờ Danh Đức Giêsu.

 

Trước thềm Năm Mới, con người không tránh khỏi nỗi lo về tương lai.

Có nhiều nỗi lo rất hữu lý, vì khó khăn trước mắt là có thật.

Có nhiều nỗi lo âu chỉ vì con người thấy mình quá đỗi mong manh.

Nỗi lo quấn lấy con người và làm tâm con người không yên.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Đức Giêsu bốn lần nhắc chúng ta “Đừng lo.”

Nếu Kitô hữu không bị quay quắt vì lo âu

thì không phải vì họ là người vô lo, hay vì họ tự tin, giỏi giang hơn người khác.

Đơn giản chỉ vì họ có một Người Cha quan tâm đến mọi nhu cầu của họ.

Kitô hữu tận tụy hết mình cho công việc, nhưng lại không bất an, lo âu.

Tín thác như một đứa con ngồi trong lòng cha,

họ đặt vinh quang Thiên Chúa lên trên hết,

và tin mọi sự khác sẽ được Ngài lo liệu.

 

Cầu nguyện:

Lạy Cha,

Cha đã cho chúng con sống thêm một năm,

đi thêm một đoạn đường đời.

 

Nhìn lại đoạn đường đã qua,

chúng con chỉ biết nói lên lời tạ ơn chân thành,

vì Cha vẫn cho chúng con sống,

và sống trong tình yêu.

 

Mọi biến cố vui buồn của năm qua

đều là những lời mời gọi kín đáo của Cha

để thức tỉnh, nâng đỡ và đưa chúng con lên cao.

 

Tạ ơn Cha

vì những gì cuộc đời đã làm cho chúng con,

và những gì chúng con đã làm được cho cuộc đời.

 

Xin cho chúng con sống những ngày Tết dân tộc

trong tinh thần vui tươi, hòa nhã,

và không quên những ai nghèo khổ, cô đơn.

 

Ước gì những lời chúng con chúc cho nhau

là những lời chúc lành

xuất phát từ trái tim yêu thương.

 

Và lạy Cha, năm mới đã đến,

trái đất lại xoay một vòng mới quanh mặt trời,

chúng con cũng muốn

ở lại trong quỹ đạo của Cha,

nhận Cha là trung tâm cuộc sống,

và nhận mọi người là anh em. Amen.


MỒNG HAI TẾT

Suy niệm:

Giáo Hội dành Mồng Hai Tết để kính nhớ tổ tiên và ông bà cha mẹ.

Người Công Giáo thường bị coi là bỏ rơi việc thờ cúng ông bà tổ tiên,

như thế họ có thể bị coi là bất hiếu.

Thật ra thảo kính cha mẹ là điều răn thứ bốn Thiên Chúa đòi chúng ta phải giữ.

Cha Đắc Lộ trong cuốn Phép Giảng Tám Ngày (1651) cho rằng

thảo kính cha mẹ gồm bốn phần, đó là yêu mến, kính sợ, chịu lụy và giúp đỡ.

Cha còn ghi nhận một tập tục đặc biệt vào thời đó.

Ngày Mồng Một Tết, người dân và cả những quan lớn,

sau khi theo vua chúa đi tế Nam Giao về,

“ai nấy về nhà mà lạy cha mẹ ông bà ông vải.”

Vào năm 1625, các thừa sai cho phép cúng giỗ các vị đã khuất.

Trong các gia đình, ngoài bàn thờ kính Chúa, còn có “bàn thờ” tổ tiên

Chỉ có hai điều không được phép,

đó là đốt vàng mã và tin tổ tiên về ăn đồ cúng.

 

Thật ra, người Công Giáo nhớ đến người quá cố

không qua những nghi lễ giỗ chạp hàng năm,

cho bằng qua việc cầu nguyện và dâng lễ hàng ngày.

Nhà Vua tế Trời ở đàn Nam Giao, nhà sư thờ Phật tại Chùa,

các bậc chức sắc trong làng xã thờ Thành Hoàng tại đình làng,

còn việc cầu nguyện, cúng giỗ tổ tiên được cử hành tại gia đình,

nơi người sống và người đã qua đời vẫn thông hiệp với nhau chặt chẽ.

 

Trong bài Tin Mừng hôm nay Đức Giêsu bênh vực quyền lợi của cha mẹ.

Ngài đòi người ta phải giữ điều răn thứ tư của Thiên Chúa.

Thảo kính cha mẹ hàm chứa việc săn sóc và phụng dưỡng cha mẹ.

Cụ thể người con phải giúp cha mẹ về mặt tài chánh.

Đức Giêsu phản đối một truyền thống được bày đặt bởi người Pharisêu,

đó là khi một người con lấy số tiền lẽ ra dành để nuôi cha mẹ

mà dâng cúng cho đền thờ làm lễ phẩm

thì anh ta khỏi phải dùng tiền đó mà nuôi cha mẹ nữa (cc. 5-6).

Đối với Đức Giêsu, làm thế là nhân danh một truyền thống con người

mà “vi phạm điều răn của Thiên Chúa”và “hủy bỏ lời của Thiên Chúa” (cc. 3.6).

 

Khi suy nghĩ về tương quan giữa cha mẹ và con cái,

chúng ta cần tự hỏi:

Làm sao để có sự cảm thông giữa những thế hệ?

Làm sao để con cái biết vâng phục và tôn kính cha mẹ?

Làm sao để cha mẹ biết giáo dục con cái bằng khuyên răn và sửa dạy?

 

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu,

sau hơn 30 năm sống dưới mái nhà ở Nadarét,

Chúa đã thành một người chín chắn

và trưởng thành,

sẵn sàng lãnh nhận sứ mạng Cha giao.

 

Bầu khí yêu thương đã góp phần không nhỏ

trong việc hình thành nhân cách của Chúa.

Chúa đã học nơi thánh Giuse

sự lao động miệt mài,

sự mau mắn thi hành Thánh ý Thiên Chúa,

sự âm thầm chu toàn trách nhiệm đối với gia đình.

 

Chúa đã học nơi Mẹ Maria

sự tế nhị và phục vụ,

sự buông mình sống trong lòng tin phó thác

và nhất là một đời sống cầu nguyện thâm trầm.

 

Xin nhìn đến gia đình chúng con,

xin biến nó thành nơi sản sinh những con người tốt,

biết yêu thương tha thứ,

biết cầu nguyện và phục vụ.

 

Ước gì xã hội chúng con lành mạnh hơn,

Giáo hội chúng con thánh thiện hơn,

nhờ có những con người khỏe mạnh, khôn ngoan

và tràn đầy ơn Chúa. Amen.

MỒNG BA TẾT

Suy niệm 1 (Mt 25, 14-30): LÀM ĂN SINH LỜI

Mồng Ba Tết, chúng ta xin Chúa thánh hóa công ăn việc làm.

Chúng ta muốn dâng cho Chúa

những điều chúng ta đang làm ở công ty, ở trường, ở chợ,

ở phòng thí nghiệm, ở sân khấu, ở nhà thương,

hay ở góc tối âm thầm của một căn phòng nhỏ.

Chúng ta muốn dâng cho Chúa

những việc giúp chúng ta đủ ăn, đủ mặc, đủ sống,

những việc làm đem lại lợi ích cho tha nhân,

những việc làm cho trái đất này đẹp hơn, đáng sống hơn.

Tất cả những việc ấy, dù nhỏ bé hay trần tục, tầm thường,

chúng ta xin trao vào tay Chúa,

để chúng trở nên vĩ đại, thánh thiêng, và cao cả.

 

Ngay từ lúc sáng thế, làm việc không phải là một hình phạt,

nhưng là một đặc quyền Thiên Chúa dành cho con người.

Ngài cho họ được cộng tác với Ngài trong công trình sáng tạo.

Công trình này, tuy tốt đẹp, nhưng vẫn còn dở dang.

Thiên Chúa cố ý để dở dang, và nhờ con người hoàn thiện nó.

“Cho đến nay Cha Tôi vẫn làm việc, và Tôi cũng làm việc” (Ga 5,17).

Làm việc là hoạt động của Thiên Chúa hướng về con người.

Làm việc cũng là hoạt động của con người hướng về Thiên Chúa.

 

Bài Tin mừng hôm nay là một dụ ngôn khá đặc biệt,

vì rất gần với chuyện ngoài đời như làm ăn, đầu tư, sinh lời.

Dụ ngôn kể chuyện một ông chủ phải đi xa,

nên cấp vốn cho các đầy tớ của mình.

Ông tin tưởng họ và dám giao cho họ những số vốn rất lớn,

nhưng không phải ai cũng như nhau.

Người được năm yến, người hai yến, người một yến.

Có sự khác biệt như vậy vì ông biết khả năng của từng người.

Điều ông muốn là các đầy tớ dùng số vốn đó mà kinh doanh.

Hai anh đầy tớ đầu tiên quả xứng đáng với kỳ vọng của ông.

Anh lãnh năm yến đã sinh lợi được năm yến khác.

Anh lãnh hai yến đã sinh lợi được hai yến nữa.

Còn anh thứ ba thì đào lỗ chôn dấu nén bạc của chủ.

Sau một thời gian dài, ông chủ trở về, kêu họ tính sổ.

Hai anh đầy tớ đầu tiên được khen một câu giống hệt nhau:

“Khá lắm, hỡi đầy tớ tài giỏi và trung thành,

Được giao ít mà anh trung thành, tôi sẽ giao nhiều cho anh.

Hãy vào hưởng niềm vui của chủ anh !” (Mt 25,21.23).

Như thế, người đầy tớ sinh lợi hai yến

cũng được khen thưởng như người sinh lợi năm yến,

vì anh ấy đã cố gắng hết sức với số vốn nhỏ hơn được giao.

 

Đến lượt anh đầy tớ thứ ba, người được giao một yến.

Anh này coi ông chủ là người hà khắc, bất công,

quen gặt thu ở nơi mình không gieo vãi (Mt 25,24).

Chính vì thế anh sợ, mới đem chôn giấu yến bạc đi.

Anh bị chủ mắng là đầy tớ tồi tệ và biếng nhác,

vì yến bạc còn nguyên, không sinh lợi được chút nào.

Ông chủ có là người hà khắc như anh này nghĩ không?

Ông có bắt các đầy tớ đầu tư để sinh lợi cho mình không?

Rõ ràng là không, vì ông đã lấy lại yến bạc của anh cuối,

để đưa cho anh đầu tiên,

anh này hiện đang có mười yến (Mt 25,28).

 

Ông chủ đi xa là hình ảnh của Đức Giêsu,

chúng ta như đầy tớ chờ Ngài đến vào ngày Quang Lâm.

Trong khi chờ đợi, Ngài đòi chúng ta phải kinh doanh,

với số vốn Ngài ban là các khả năng tự nhiên, siêu nhiên.

Dù vốn nhiều hay ít, Ngài không cho phép chúng ta ngồi yên,

giữ khư khư nén bạc vì sợ mất vốn hay thua lỗ.

Ngài muốn chúng ta mạnh dạn, và đôi khi liều lĩnh

dấn thân vào những công việc mới mẻ, khó khăn.

Ngài không đòi chúng ta phải nộp cho Ngài cả vốn lẫn lời.

Hạnh phúc của Thiên Chúa là thấy chúng ta trưởng thành

nhờ cùng làm việc với Thiên Chúa cho trái đất này,

cho những anh chị em thiếu may mắn.

 

Cuộc đời của Kitô hữu được ví như chuyện kinh doanh.

Vào ngày tận thế, Chúa sẽ gọi tôi ra sao:

Đầy tớ trung tín tốt lành, hay đầy tớ xấu xa biếng nhác?

 

Cầu nguyện:

Lạy Chúa, con cám ơn Chúa

về tất cả những điều Chúa đòi hỏi nơi con trong suốt cuộc đời.

Chúc tụng Chúa về thời đại con đang sống.

Chúc tụng Chúa về những giờ phút sướng vui

và những ngày tủi thân buồn bã.

Chúc tụng Chúa về cả những gì

Chúa đã không cho con được hưởng.

 

Lạy Chúa, xin đừng sa thải

người tôi tớ bất xứng và lười biếng của Chúa đây.

Ôi lạy Chúa khôn ngoan, nhân hậu và yêu thương,

xin đừng đuổi con xa Chúa.

Xin giữ con để con luôn phụng sự Chúa trong suốt đời con.

Xin giữ con để con phục vụ bất cứ điều gì Chúa muốn.

Dù khi mỏi mệt, dù khi chán chường,

con xin Chúa vẫn luôn kiên nhẫn,

để không bao giờ mỏi mệt về con,

và giữ con luôn luôn phụng sự Chúa.

 

Xin Chúa đến giúp con,

ban cho con ơn bắt đầu và lại bắt đầu,

cho con biết cậy trông

cả những khi cùng đường tuyệt vọng,

cho con tin chắc rằng Chúa sẽ thắng,

một chiến thắng huy hoàng nơi con. Amen.

(Karl Rahner)

 

Suy niệm 2 (Mt 25, 14-30): TÔI TỚ TỐT LÀNH VÀ TRUNG TÍN

Lao động đúng là vinh quang của con người,

Thiên Chúa vẫn cần con người cộng tác cho công cuộc sáng tạo còn dang dở…

Ngài vẫn muốn nhờ con người mà làm cho thế giới này đẹp hơn, dễ sống hơn,

làm cho trái đất này trở thành một ngôi làng ấm áp, xinh xắn, gần gũi

cho hơn sáu tỷ người sống như anh chị em.

Từng ngày bao người vẫn cộng tác với Thánh Thần để biến đổi bộ mặt trái đất.

Có một lời nguyện rất hay của Phụng vụ Giờ Kinh tóm kết về giá trị của lao động:

“Ước gì những công việc chúng con phải làm, vừa nuôi dưỡng chúng con,

vừa mưu ích cho những người chúng con chịu trách nhiệm,

lại vừa làm cho triều đại Chúa mau đến.”

Như thế lao động là một bổn phận của người Kitô hữu.

 

Lao động không phải là một hình phạt của tội nguyên tổ.

Thống trị mặt đất và làm bá chủ mọi loài (St 1, 28).

là sứ mạng Thiên Chúa trao cho con người ngay sau khi nó được tạo dựng.

Trước khi phạm tội, con người đã được Đức Chúa “đặt vào vườn Êđen,

để cày cấy và canh giữ đất đai” (St 2, 15).

Làm việc với đất, với vườn, với đủ thứ cây trái là một vinh hạnh lớn.

Thánh Phaolô cũng thấy cái thú trong việc “làm lụng vất vả”

để nuôi thân và để “giúp đỡ những người đau yếu” (Cv 20, 35).

Có pha một chút tự hào, vị tông đồ lừng danh này khoe:

“Những gì cần thiết cho tôi, và cho những người sống với tôi,

đôi tay này đã tự cung cấp” (Cv 20, 34).

Chẳng biết từ đâu Phaolô nghe được câu này mà ông bảo là của chính Chúa Giêsu:

“Cho thì có phúc hơn là nhận”

Làm việc chính là “cho”, và “cho” thật là một hồng phúc.

 

Đầu tư là vấn đề nóng bỏng của mọi nền kinh tế.

Trong bài Tin Mừng, Đức Giêsu dám ví đời sống Kitô hữu với chuyện làm ăn.

Ông chủ Giêsu đi vắng thời gian lâu (c.19), giao của cải cho tôi tớ đầu tư sinh lợi.

Chẳng phải ai cũng được số nén bạc như nhau,

nhưng mỗi người phải cố gắng tối đa với những gì mình đã lãnh nhận.

Hai người đầu tiên đã đi làm ăn và sinh lợi tương xứng,

được ông chủ coi là “tôi tớ tốt lành và trung tín.” (cc. 21.23).

Người thứ ba lại đào lỗ đưới đất và chôn dấu nén bạc duy nhất của mình.

Nén bạc của anh thứ ba còn nguyên, không sinh lợi,

vì thế anh bị coi là “tôi tớ xấu xa, biếng nhác và vô dụng” (cc. 26.30).

 

Trong khi chờ Chúa trở lại, chúng ta nỗ lực sử dụng tài năng Chúa ban.

Làm sao sinh lợi được nhiều nhất và hiệu quả nhất từ số vốn mình nhận?

Làm sao để Thiên Chúa được vinh danh hơn trên mặt đất này?

Đầu tư đòi sáng tạo của khối óc và đam mê của trái tim.

Đầu tư đòi chấp nhận liều lĩnh, nỗ lực và căng thẳng.

Nhưng chúng ta dám chấp nhận sự dấn thân này chỉ vì yêu Giêsu.

 

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu,

nếu ngày mai Chúa quang lâm,

chắc chúng con sẽ vô cùng lúng túng.

 

Thế giới này còn bao điều khiếm khuyết, dở dang,

còn bao điều nằm ngoài vòng tay của Chúa.

 

Chúa đâu muốn đến để hủy diệt,

Chúa đâu muốn mất một người nào...

 

Xin cho chúng con biết cộng tác với Chúa

xây dựng một thế giới yêu thương và công bằng,

vui tươi và hạnh phúc,

để ngày Chúa đến thực là một ngày vui trọn vẹn

cho mọi người và cho cả vũ trụ.

 

Xin nuôi dưỡng nơi chúng con

niềm tin vững vàng

và niềm hy vọng nồng cháy,

để tất cả những gì chúng con làm

đều nhằm chuẩn bị cho ngày Chúa trở lại.

 

Suy niệm 3 (Ga 5, 16-20): CHA TÔI VẪN LÀM VIỆC

Làm ăn sinh sống là chuyện quan trọng.

Nó chiếm phần lớn thời giờ và tâm lực của chúng ta,

nên Hội Thánh Việt Nam muốn dành ngày Mồng Ba Tết

để thánh hóa công ăn việc làm.

 

Làm việc không phải là chuyện trần tục, đáng khinh.

Làm việc nằm ở giữa lòng Thiên Chúa.

Có người nghĩ rằng trên thiên đàng,

Thiên Chúa chỉ biết khoanh tay vui hưởng hạnh phúc

trong một ngày sa-bát dài vô tận.

Thật ra, Thiên Chúa chúng ta vẫn làm việc không ngơi.

"Cho đến nay, Cha tôi vẫn làm việc" (Ga 5, 17)

Nếu Thiên Chúa là Tình Yêu

thì Ngài cũng là một Thiên Chúa làm việc.

Vì Ngài không ngừng yêu chúng ta

nên Ngài cũng không ngừng làm việc,

bởi lẽ công việc biểu lộ Tình Yêu.

Sáng tạo và tiếp tục sáng tạo là việc của Thiên Chúa.

Ngài ban sự sống, duy trì và làm cho nó lớn lên.

"Chính trong Ngài mà chúng ta sống, cử động và hiện hữu."

Có thể nói hạnh phúc của Thiên Chúa trên trời

là làm việc để phục vụ cho con người dưới thế.

Thiên Ðàng có những cửa sổ quay về trần gian!

 

Ðức Giêsu, Con Thiên Chúa, cũng say mê làm việc.

Làm người là một việc lớn Cha giao cho Ngài,

một công việc khó khăn đòi nhiều năm tập luyện.

Những năm dài âm thầm ở Na-da-rét,

cũng là thời gian miệt mài làm việc

để nuôi sống bản thân và cha mẹ.

Những ngày tháng lê gót khắp xứ Pa-lét-tin

để loan báo Tin Vui cho người nghèo khổ

và băng bó vết thương cho người đau yếu.

Những ngày mải mê phục vụ, thầy trò không có giờ ăn.

Những khi đói khát, lang thang, đầu không chỗ tựa.

Những khi mệt nhoài, nằm ngủ say trên thuyền.

Cả ngày sa-bát cũng là ngày làm việc,

vì ngày của Chúa cũng là ngày để phục vụ con người,

Ðức Giêsu luôn canh cánh bên lòng về việc Cha giao.

Cha muốn Con cứu chuộc nhân loại

bằng cái chết đầy yêu thương tha thứ.

Trên thập giá Ngài nói: "Thế là đã được hoàn tất" (Ga 19, 30).

Ðức Giêsu thanh thản ra đi khi đã vuông tròn việc Cha giao.

 

"Cha tôi vẫn làm việc, thì tôi cũng làm việc."

Noi gương Ðức Giêsu, việc làm của từng người chúng ta

phải gắn bó với việc sáng tạo của chính Thiên Chúa.

Lao động không phải là hình phạt, nhưng là một bổn phận:

"Nếu ai không muốn làm việc thì đừng có ăn" (2Tx 3, 10).

Lao động nào cũng đòi sự cố gắng của toàn bộ con người.

Hãy đầu tư nhiều tình yêu vào công việc nhỏ bé.

Lao động là vinh quang cho con người

vì làm cho con người trở nên ông chủ của vũ trụ.

Lao động là vinh quang cho Thiên Chúa

vì làm cho trái đất được trở nên thần linh hơn.

 

Cầu Nguyện

Lạy Chúa, đây là ước mơ của con về thế giới:

Con mơ ước tài nguyên của cả trái đất này

là thuộc về mọi người, mọi dân tộc.

 

Con mơ ước

không còn những La-da-rô đói ngồi ngoài cổng,

bên trong là người giàu yến tiệc linh đình.

Con mơ ước mọi người đều có việc làm tốt đẹp,

không còn những cô gái đứng đường

hay những người ăn xin

 

Con mơ ước

những người thợ được hưởng lương xứng đáng,

các ông chủ coi công nhân như anh em.

 

Con mơ ước

tiếng cười trẻ thơ đầy ắp các gia đình,

các công viên và bãi biển đầy người đi nghỉ. 

 

Lạy Chúa của con,

con ước mơ một thế giới đầy màu xanh

xanh của rừng, xanh của trời, xanh của biển,

và xanh của bao niềm hy vọng

nơi lòng những ai ham sống và ham dựng xây.

 

Nếu Chúa đã gieo vào lòng con những ước mơ,

thì xin giúp con thực hiện những ước mơ đó. Amen.